Dekbed wassen, op hoeveel graden en hoe vaak

Een synthetisch dekbed mag op 40 graden, dons en veren op 30 met een wolprogramma, en een wollen dekbed hoort meestal helemaal niet in de machine. Twee tot drie keer per jaar wassen is genoeg zolang je een overtrek gebruikt en die om de twee weken meegaat. Het waslabel in de zoom gaat altijd voor op algemeen advies. Zit er geen label meer in, ga dan uit van de vulling.

Op hoeveel graden mag jouw dekbed

Zestig graden is de temperatuur waarbij huisstofmijt het niet overleeft. Kan je dekbed dat aan, dan is één wasbeurt per jaar op 60 zinvol als er iemand in huis allergisch is. De rest van het jaar volstaat 40. Hoger gaan dan het label aangeeft heeft altijd een prijs: bij dons verliezen de veren hun vet en gaan ze breken, bij polyester klit de vulling aan elkaar en komt hij er niet meer uit.

Het waslabel wint van deze tabel. Staat er 30 op terwijl de vulling polyester is, houd dan 30 aan, want de fabrikant weet wat de tijk en de stiksels aankunnen. Is het label eruit geknipt, knijp dan in het dekbed. Dons veert terug en voelt licht in verhouding tot het volume, polyester voelt veerkrachtig maar zwaarder, katoen voelt plat en compact, en wol ruikt bij vocht altijd een beetje naar schaap.

Hoe vaak moet een dekbed in de was

Twee tot drie keer per jaar, voor de meeste huishoudens. Het dekbed zit in een overtrek, en die overtrek vangt het zweet en de huidschilfers op. Was je dekbedovertrek om de twee weken, dan hoeft het dekbed zelf weinig.

Vier keer per jaar is verstandiger als je huisdieren op bed laat, als je warm slaapt of als iemand in huis huisstofmijtallergie heeft. Slaap je onder een dekbed zonder overtrek, dan gelden andere getallen. Zo’n dekbed is zelf de overtrek en gaat elke vier tot zes weken in de machine, op 40 graden. Dat is voor de meeste mensen ook precies de reden om er een te kopen.

Er is één moment dat los staat van dat schema, en dat is het opbergen aan het eind van het seizoen. Een dekbed dat een half jaar in een hoes op zolder ligt, gaat daar het beste schoon en volledig droog in. Was hem dus voordat je hem wegzet, niet als je hem er in oktober weer uit haalt.

Past het dekbed wel in je machine

Hier gaan de meeste wasbeurten mis. Een dekbed moet los in de trommel kunnen bewegen. Zit het geperst, dan spoelt het water niet door de vulling heen en blijft er zeep in achter.

Als vuistregel: 140×200 past in een trommel van 6 kg, 200×200 vraagt 7 kg en alles van 240 breed 8 kg of meer. Toch persen in je eigen machine kost je op termijn het dekbed, want de kanaalstiksels scheuren onder het gewicht van nat textiel. Past het niet, dan zijn er drie uitwegen en die staan uitgewerkt in je dekbed past niet in de wasmachine.

De basis van elke wasbeurt

1. Controleer het label en bekijk de tijk op gaatjes en losse naden. Een klein gaatje wordt in de was een grote scheur.
2. Vouw het dekbed als een harmonica en rol het losjes de trommel in, zodat het zich daarbinnen kan uitvouwen.
3. Kies een fijnwas- of beddengoedprogramma en zet er een extra spoelgang bij.
4. Gebruik vloeibaar wasmiddel, ongeveer de helft van de normale dosering. Geen wasverzachter en geen bleek.
5. Centrifugeer op maximaal 800 toeren, bij dons op 400 tot 600.

Wasverzachter is bij dekbedden altijd fout. Het legt een laagje om de vezels, terwijl die vezels juist lucht moeten vasthouden. Een dekbed dat een paar keer met verzachter is gewassen ligt platter en houdt minder warmte vast.

Over die halve dosering: een dekbed is een grote lading met weinig vuil, dus je hebt minder zeep nodig dan de doseerhulp aangeeft. Zeepresten die niet uitspoelen blijven in de vulling zitten en klitten samen. Voelt het dekbed na een wasbeurt stugger aan dan ervoor, laat hem dan nog een ronde draaien op alleen spoelen en centrifugeren, zonder wasmiddel.

Was het dekbed altijd los. Niet omdat hij vies wordt van je handdoeken, maar omdat de trommel anders te vol raakt en het water niet meer overal komt.

Welk wasmiddel gebruik je

Vloeibaar wasmiddel, en geen poeder. Een dekbed is een grote, luchtige lading en poeder lost daarin niet volledig op, waarna de korrels in de vulling achterblijven. Een gewoon vloeibaar wasmiddel voor bont of fijne was voldoet.

Wat er niet in hoort: wasverzachter, bleek en vlekkenmiddel op basis van chloor. Bleek tast de vezel aan en maakt een witte tijk op termijn juist geler, niet witter. Voor wol en dons bestaan aparte wasmiddelen met een lagere pH en zonder enzymen, en die zijn het geld waard als je het dekbed nog jaren wilt gebruiken.

Wat er per vulling afwijkt

De basis hierboven geldt voor elk dekbed. Wat verschilt is de temperatuur, het programma en vooral hoe lang het drogen duurt.

Polyester en microvezel

Hier valt het overgrote deel van de dekbedden in en dit is de makkelijkste groep om thuis te wassen. Veertig graden op een normaal of beddengoedprogramma, 800 toeren, daarna de droger op de laagste stand. Kan het label 60 aan, dan is één keer per jaar op 60 zinvol bij allergie. Daarboven gaat het mis, want holle polyestervezels vervormen bij hitte en komen er als harde klontjes uit die je er niet meer uitgeschud krijgt. Een wasbaar dekbed zonder overtrek zit ook in deze groep, alleen was je die vaker omdat hij zelf de buitenkant is.

Katoen

Een katoenen vulling mag op 60 graden, en dat scheelt nadenken over huisstofmijt. Twee dingen om rekening mee te houden. Katoen krimpt bij de eerste wasbeurt een paar procent, dus een dekbed dat precies in de overtrek paste ligt daarna iets ruimer. En nat is katoen fors zwaarder dan droog. Til hem met twee handen uit de trommel en trek nooit aan één hoek, want dan scheuren de stiksels.

Wol

Wol is de vulling die je het beste niet wast. De vezel heeft schubjes die bij warmte, water en beweging in elkaar haken, en dat is precies wat vilten is. Een gevilt wollen dekbed komt er kleiner en harder uit dan hij erin ging, en dat is niet terug te draaien.

Wat wel werkt is luchten. Leg hem twee of drie keer per jaar een paar uur buiten in de schaduw of bij een open raam. Wol neemt vocht op en geeft het weer af, en de geur gaat mee naar buiten. Staat er toch een wolsymbool op het label, dan mag hij op 30 graden op het wolprogramma met wolwasmiddel en 400 toeren. Zonder dat symbool is de stomerij de enige veilige route.

Dons en veren

Dons mag op 30 graden met een wol- of fijnwasprogramma en een extra spoelgang. Laag centrifugeren, daarna vier tot acht uur in de droger met droogballen, en pas opbergen als hij tot in de kern droog is. Omdat er genoeg bij komt kijken staat de hele procedure in donsdekbed wassen zonder klonten in de vulling.

Zijde

Zijde gaat niet in de machine. Een zijden dekbed lucht je, en verder is het de stomerij. Het eiwit in de vezel verdraagt geen enzymen, en die zitten in vrijwel elk gewoon wasmiddel.

Drogen is de stap waar het misgaat

Een dekbed is pas droog als het vanbinnen droog is, en dat duurt langer dan je verwacht. In de droger op de laagste stand ben je met een synthetisch dekbed twee tot drie uur bezig, met dons vier tot acht. Gooi er drie droogballen bij, of twee schone tennisballen. Die slaan de vulling telkens weer los.

Haal het dekbed er tussendoor een paar keer uit en schud het op. Voel daarbij in de hoeken en langs de stiksels, want daar zit het vocht het langst. Heb je geen droger, leg het dekbed dan over twee waslijnen naast elkaar zodat er lucht onderdoor kan, en draai het elke paar uur. Reken op een dag of twee.

Hoe weet je of hij klaar is? Vouw het dekbed dubbel en knijp in de dikste plek, meestal het midden. Voelt het daar koeler dan aan de randen, dan zit er nog vocht in. Koel en klam betekent nog een ronde.

Half droog opbergen is de enige manier om een dekbed echt kapot te krijgen. Het gaat muf ruiken, en bij dons ontstaat er schimmel in de kern die je er niet meer uit wast.

Vlekken en geuren tussendoor

Voor één vlek hoeft een heel dekbed niet in de machine. Dep de plek met lauw water en een druppel vloeibaar wasmiddel, van de buitenrand naar het midden toe zodat er geen kring ontstaat, en dep daarna na met schoon water. Wrijven duwt het vuil juist dieper de vulling in.

Een muffe lucht na een periode in de kast is bijna altijd vocht en geen vuil. Een paar uur luchten lost dat op. Hangt de geur er de volgende dag nog, dan moet hij alsnog in de was.

Wat er verder misgaat

Te veel wasmiddel staat op nummer één. De resten blijven in de vulling zitten en maken het dekbed hard en klitterig, en je merkt het pas na twee of drie wasbeurten. Op nummer twee staat het dekbed samen met ander wasgoed wassen, want dan is de trommel alsnog te vol. En dan de temperatuur: een donsdekbed dat één keer op 60 graden is gewassen komt er dunner uit dan het erin ging, en dat herstelt niet meer.

Twee fouten die minder vaak genoemd worden. Een dekbed dat je nat even in de kast legt om later te drogen ruikt binnen een dag muf, en dat krijg je er met wassen niet meer uit. En een dekbed dat je over een radiator hangt droogt aan de buitenkant snel en aan de binnenkant nauwelijks, omdat de warmte het vocht naar het midden trekt in plaats van eruit.

Wil je van het hele ritueel af, dan is een dekbed dat zelf de overtrek is de kortste route. Op 40 graden in de machine, daarna in de droger, en dezelfde avond ligt hij weer op bed.

Veelgestelde vragen